GAP TARAFINDAN GERÇEKLEŞTİRİLEN ULUSLARARASI FAALİYETLER
1- 22 MART DÜNYA SU GÜNÜ (DSG), ŞANLIURFA, 1998 / 1999
İlk kez 1998 yılında Türkiye'de Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü (DSİ) tarafından 22 Mart'ta Ankara'da kutlanan "Dünya Su Günü", daha sonra GAP İdaresi tarafından organize edilen "Su ve Sürdürülebilir Kalkınma" başlıklı ayrı bir toplantı ile kutlanmıştır.
1999 yılında, 22 Mart "Dünya Su Günü", GAP İdaresi tarafından organize edilen "GAP ve Sulama Suyu" ve "Gelişmekte Olan Şanlıurfa'da İçme Suyu" başlıklı 2 panel ile kutlanmıştır.
2000 yılında da DSG, GAP İdaresinin katılımıyla DSİ'nin faaliyetleri çerçevesinde kutlanmıştır.
2- 22 MART DÜNYA SU GÜNÜ, ŞANLIURFA, 2001 / 2002
WWC, her yıl farklı ülkelerde dünya su günü kutlamalarında etkin olarak yer almaktadır. BM adına Dünya Sağlık Örgütü-WHO tarafından sponsorluğu yapılan 2001 yılı Dünya Su gününün konusu "Su ve Sağlık" olarak belirlenmiştir.
18 - 21 Mart 2001 tarihleri arasında İstanbul'da yapılan 10. WWC Guvernörler Heyeti toplantısının ardından WWC üyeleri, 22 Mart 2001 tarihinde Ankara'da DSİ tarafından organize edilen "22 Mart Dünya Su Günü" kutlamalarına katılmışlardır. Bunu takiben, yine Dünya Su Günü kutlamaları çerçevesinde DSİ, GAP İdaresi ve WWC tarafından Şanlıurfa'da "Dünya Su Konseyi Konferansı" başlıklı bir uluslararası konferans düzenlenmiştir. Bu konferansta, GAP BKİ başkanı, "GAP'ta Planlama ve Uygulama Entegre Yaklaşım" başlıklı bir brifing vermiştir. Bu konferansta verilen tebliğler bir kitap altında toplanmıştır.
2002 yılında Dünya Su Gününün teması, Uluslararası Atom Enerjisi tarafından kutlanmak üzere "Kalkınmada Su" olarak belirlenmiştir. Bu doğrultuda, GAP İdaresi Harran Üniversitesi ile ortaklaşa DSG kutlamalarına öncü olmuştur. DSG, konferans, slayt gösterisi, kapanış seremonisi ve Fatih Sultan Mehmet Parkındaki konser ile kutlanmıştır.
Konferanstaki çeşitli oturumlarda Harran Üniversitesi, Dicle Üniversitesi, Şanlıurfa Gençlik ve Kültür merkezi, GAP İdaresi uzmanları ve DSK Tematik Merkezi temsilcisi tarafından sırasıyla "Su ve Uygarlık"; "Su ve Sağlık"; "Su, Kalkınma ve Gençlik" ve "DSK Tematik Merkez ve 3. Dünya Su Forumu" başlıklı bildiriler sunulmuştur. Bu oturumlara, Harran Üniversitesi, Tarım Fakültesi Dekanı başkanlık etmiştir. Oturumlara geçmeden önce DSİ 15. Bölge Müdürü, GAP İdaresi Başkanı, Harran Üniversitesi Başkanı ve Şanlıurfa Valisi, Şanlıurfa Belediye Başkanı birer konuşma yapmışlardır.
Ayrıca, "Suyun Kullanımı", "Su Temini", "Su Kaynaklı Hastalıklar" gibi benzer konuların yer aldığı bir "Soru Formu" Panelistlere; Batman Çok Amaçlı Toplum Merkezleri (ÇATOM) tarafından konutlara ve ÇATOM katılımcılarına dağıtılmış olup, bunlar derlenmiş ve "Tematik Merkez" web sayfasında yayınlanmıştır.
Ayrıca, GAP Çok Amaçlı Toplum Merkezleri, Gençlik ve Kültür Merkezleri tarafından okullarda İl Eğitim Müdürlüğü ile ortaklaşa su kullanımı seminerleri, toplantılar ve gösteriler düzenlenmiştir.
Mardin Merkez ÇATOM ve Gençlik/Kültür Merkezi tarafından suyla ilgili konuları tartışmak üzere kadın ve gençlerle resmi olmayan toplantılar organize edilmiştir. Ayrıca, "Kalkınmada Su" teması ile ilgili bir resim sergisi düzenlenmiştir. Diyarbakır ve Şanlıurfa Gençlik ve Kültür Merkezi tarafından da benzer faaliyetler düzenlenmiştir.
"Suya Duyarlı Proje" ve "Sanal Su Forumu" konularını kapsayan 3000 adet broşür, ÇATOMlar, Gençlik ve Kültür Merkezi, GAP Bölge Müdürlüğü tarafından Bölge illerinde dağıtılmıştır.
3- "GAP BÖLGESİNDE TARIMSAL ARAŞTIRMA ve KALKINMA STRATEJİLERİ" BAŞLIKLI ÇALIŞTAY, GAP - ICARDA 1999, ŞANLIURFA
Çalıştay, özellikle GAP kapsamında Türkiye'nin GAP Bölgesinde sürdürülebilir gıda ve yem üretimini artırmak için bir araştırma ve kalkınma stratejisini belirlemek amacıyla gerçekleştirilmiştir.
Çalıştay'ın temel teması, sürdürülebilirliğe dayalı olarak GAP Bölgesinde gıda ve yem potansiyelinin geliştirilmesi; tarımsal araştırma ve teknoloji transfer önceliklerinin seçimi ve tarımsal yayım faaliyetlerinde sivil toplum örgütlerinin rolü konuları olmuştur.
Temel sorunlar, kurumsal konular, teknoloji transferi ve bilgi iletişimi konuları olarak saptanmıştır. Eylem biçimindeki öneriler aşağıdaki gibi belirlenmiştir.
Dünya Bankası, BM Kalkınma Programı, Uluslararası Su Yönetimi Enstitüsü, Arizona Eyalet Üniversitesi, Hindistan Tarımsal Araştırma Vakfı, Swaminathan Araştırma Vakfı, Mısır Tarım Bakanlığı temsilcileri ile ulusal, yerel katılımcılar çalıştaya katılmışlardır.
4- "SUYA DAYALI KALKINMA PROJELERİNDE KÜRESEL DENEYİMLER" ÇALIŞTAYI, ŞANLIURFA, 8 - 9 KASIM 1999
"Suya Dayalı Kalkınma Projelerinde Küresel Deneyimler" başlıklı çalıştay 8 - 12 Kasım 1999 tarihleri arasında GAP'a benzer projelere sahip olan Fransa, Japonya, Hindistan, Mısır, Çin ve Brezilya'dan çok değerli bilim adamları ve uzmanların katılımıyla yapılmıştır.
Çalıştayın amacı; bölge kalkınma projelerinin uygulanması süreci boyunca kazanılan deneyimlerin ve farklı suya dayalı kalkınma projelerindeki çeşitli yaklaşımların paylaşılması olmuştur.
Çalıştayın açılış konuşmasında Prof. Dr. Biswas, bölgesel kalkınmayı hızlandırmada suya dayalı kalkınma kavramını ısrarla vurgulamış, geçen 40 yılda dünyadan Aswan Barajı (Kuzey Sina projesi); Hoover Barajı (Tennessee Vadisi Projesi); Sardar Sarovar Projesi (Hindistan) ve GAP (Türkiye) gibi projeleri, bu kapsamda örnek olarak belirtmiştir.
GAP İdaresi başkanının açıklamasından sonra uzmanlar tarafından farklı ulusal deneyimleri aktaran aşağıdaki sunuşlar yapılmıştır:
Çalıştay'da temel sonuç, su kaynakları gelişimine farklı ulusal yaklaşımların incelenmesi, suya dayalı kalkınmanın genel esasları, çevre, yeniden yerleşim, su çatışmaları, halk katılımı ve politik etkilere önem vererek ekonomik verimliliğinin maksimize edilmesinden daha sürdürülebilir entegre kalkınmaya doğru değişmesi olarak belirlenmiştir.
5- "SUYA DAYALI KALKINMADA AMERİKAN DENEYİMLERİ" ÇALIŞTAYI, ANKARA, 10 - 16 OCAK 2000
Çalıştay, GAP'ın faaliyetlerini sunmaya ve deneyimleri paylaşmak, uzman değişiminde bulunmak, teknoloji ve know-how transferinde bulunmak ve girişimci gelişimini teşvik etmek amacıyla Arizona Eyalet Üniversitesi, San Diego Üniversitesi, Tennessee Vadisi Otoritesi, Aşağı Colorado Nehri Otoritesi, Bureau of Reclamation, Kent Eyalet Üniversitesi, Portland Eyalet Üniversitesi, Oklahoma Eyalet Üniversitesi gibi GAP'a benzer alanlarda çalışan Amerikan menşeli kuruluşlar, ajanslar ve üniversitelerle protokoller ve Mutabakat Zabıtları yoluyla işbirliğini kurmaya ve geliştirmeye yönelik yapılmıştır.
Çalıştayın amacı, karar alıcıları, akademisyenleri ve uzmanları bir araya getirerek suya dayalı kalkınma projelerinin farklı sektörlerinde bilgi değişiminde bulunmaktır.
Çalıştay, GAP İdaresi Başkanı tarafından, özellikle Amerikan kuruluşları ve üniversiteleriyle geliştirilmekte olan projelere ilaveten bu kuruluşlarla ilişkilerin karşılıklı bilgi ve deneyimlerin değişimi yoluyla geliştirilmesine yönelik önemi vurgulayan bir açılış konuşmasıyla başlatılmıştır.
Ankara'daki Amerika Büyükelçiliği de, Türkiye ve Amerika arasındaki ilişkilerde en önemli konulara dikkat çekmiş, Amerika vakıfları arasında ortak geliştirilecek projeler için iyi fon kaynaklarının varlığını vurgulamıştır. Ayrıca, Amerikan şirketler sektörüne/özel sektörüne, GAP Bölgesindeki potansiyeli harekete geçirmek ve Bölgede, su tasarrufu teknolojileriyle Amerika su mühendislik firmalarını sulama sistemlerini inşa etmek amacıyla ihtiyaç duyulduğunu belirtmiştir.
Arizona Eyalet Üniversitesi (ASU), Tennessee Vadisi Otoritesiyle (TVA) protokol imza töreninden sonra, GAP, TVA, ASU, "Bureau Reclamation", Oklahoma Eyalet Üniversitesi, Kent Eyalet Üniversitesi, "US Army Corps Engineers" ve Portland Eyalet Üniversitesi gibi kuruluşlar, üniversiteler kendi ulusal kurumsal ve yasal çerçevelerinde suya dayalı kalkınma açısından faaliyetlerini ve uygulamalarını aktarmışlardır. Buna ilaveten, mevcut protokolü bulunan ve ilerde protokol imzalanacak A.B.D. menşeli kuruluşlarla olası işbirliği imkanları tartışılmıştır.
Amerika Birleşik Devletlerinin farklı bölgelerindeki farklı kuruluşların deneyiminde, çalıştayda ortak konular 4 tema altında toplanmıştır :
Değişimde Bir Katalizör Olarak Suya Dayalı Kalkınma : Çalıştayda, TVA, Bureau of Reclamation, Oklahoma Eyalet Üniversitesi Bölgelerinde elektrik artışı sağlayan, tarımsal üretimi artıran ve ekonomik gelişmeyi teşvik eden projelerini sunmuşlardır.
Değişimi Yönetmek : 1960'ların ilk dönemlerinde ekonomik ve sosyal değişimin çevre üzerindeki etkileri, artan kamu bilinci ve çevreyle ilgili katılımcılık ile birlikte daha önem kazandığı belirtilmiştir.
Yeni kurumların yaratılmasına neden olan kamu baskısı sonucunda, doğal kaynakların rekreasyon amaçlı korunması, TVA ve Bureau of Reclamation tarafından yapılan projelerin somut uygulamaları ile gerçekleştirilmiştir. Söz konusu ülkeler, su projelerinin çevre üzerindeki etkilerinden dolayı politikalarını, paydaşlara açık olmaya, sosyal önceliklerin değişimiyle birleştirmeye, çevreyle ilgili mevcut bilimsel bilgilerini değiştirmeye karar vermişlerdir.
Paydaşların Katılımı : Genel olarak daha geniş ölçüde paydaşların katılımının, daha fazla şeffaflığa, projelere daha yoğun ilgiye ve daha fazla yerel desteğe neden olduğu belirtilmiştir. Paydaşlarla çalışmanın daha fazla zaman ve daha etkin kamu eğitimi gerektirmesine rağmen, iletişimde yeni kanalları oluşturduğu hususu vurgulanmıştır.
Geleneksel Engelleri Aşarak İletişim : Arizona ve TVA gibi doğal kaynakların yönetiminden sorumlu hükümet kuruluşlarının çeşitliliğinin projelerin koordinasyonunda, bilgi paylaşımında ve yetki konularında sorunlar yarattığı açıklanmıştır.
6- "GAP'TA KIRSAL KALKINMA STRATEJİLERİ : VİZYONDAN AKSİYONA" BAŞLIKLI ÇALIŞTAY, DİYARBAKIR, 27 - 30 KASIM 2001
GAP İdaresi tarafından Bölge için kırsal kalkınma stratejilerinin belirlenmesi amacıyla 27 - 30 Kasım 2001 tarihleri arasında Diyarbakır'da "GAP'ta Kırsal Kalkınma Stratejileri: Vizyondan Aksiyona" başlıklı bir çalıştay düzenlenmiştir.
Dünya Bankası, BM Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) ve Kurak Alanlarda Uluslararası Tarımsal Araştırma Merkezi (ICARDA) gibi yabancı kuruluşların yanı sıra Hollanda, Mısır, Almanya gibi ülkelerden uzmanların da yer aldığı çalıştaya, Orman Bakanlığı, Tarım Bakanlığı, Devlet Planlama Teşkilatı gibi kamu kuruluşlarının yanı sıra Türkiye Kalkınma Vakfı (TKV) ve TEMA gibi sivil toplum örgütleri temsilcileri katılmıştır. Çalıştayda temel olarak kırsal kalkınma alanındaki ulusal ve uluslararası deneyimler değerlendirilmiştir.
Çalıştaydaki oturumlara, Dicle Üniversitesi, ICARDA, Tarım Bakanlığı ve TKV yetkilileri başkanlık yapmış olup, GAP İdaresi Başkanı, kırsal ekonominin geliştirilmesi ve kırsal nüfusun yaşam standartlarının yükseltilmesi amacına yönelik uluslararası ilgili kuruluşların sunuşlarını yaptığı oturuma başkanlık etmiştir.
Son Güncelleme : 8 Aralık 2005